Spor Kulüpleri ve Spor Anonim Şirketlerine Denetimler 15 Eylül’de Başlıyor!

Eylül 2025

“Spor Kulüpleri ve Spor Anonim Şirketleri Mevzuatı ve Denetimine İlişkin Esaslar Semineri” Gençlik ve Spor Bakanlığı tarafından 4 Eylül’de Ankara’da düzenlendi. Seminerde, Gençlik ve Spor Bakanlığı Rehberlik ve Denetim Başkanlığı, Hukuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü ve Spor Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından Eylül ayının ikinci yarısında başlaması planlanan spor kulüpleri ve spor anonim şirketleri denetimlerine esas teşkil eden konular ve mevzuat hakkında bilgilendirmeler yapıldı.

Bildiğiniz üzere 26.04.2022 tarihinde Resmi Gazete’de yayınlanan 7405 sayılı Spor Kulüpleri ve Spor Federasyonları Kanunu’nun “Denetim ve Beyanname Usulü” başlıklı 13. maddesiyle spor kulüpleri, spor anonim şirketleri ve üst kuruluşların; ilgili mevzuat, tüzük ve esas sözleşmelerinde gösterilen amaçlar doğrultusunda faaliyet gösterip göstermedikleri, defterlerini ve kayıtlarını mevzuata uygun olarak tutup tutmadıkları başta olmak üzere, idari ve mali her türlü işlem ve faaliyetlerinin denetimi hususunda Gençlik ve Spor Bakanlığı’na yetki verilmişti.

Seminerin ilk yarısında 7405 sayılı Spor Kulüpleri ve Spor Federasyonları Kanunu’ndaki önemli hususlara ilişkin bilgilendirmeler yapılırken ikinci yarısında 15 Eylül’de başlayacağı ve “rehberlik odaklı olacağı” birçok kere vurgulanan denetimlerde usulün nasıl olacağı ve nelerin inceleneceği üzerinde duruldu. Denetim usulüne ilişkin olarak ise denetimler öncesinde Rehberlik ve Denetim Başkanlığı tarafından yazılı bilgi-belge talebi yapılabileceği ve/veya denetim tarihine kadar hazırlanması gereken evrakın önceden bildirilebileceği ve daha sonra yapılacak denetimlerde ise incelemelerin yapılacağı aktarıldı fakat önceden bilgi-belge talep edilmeden de denetimler yapılmasının mümkün olduğunu da belirtelim. “Gençlik ve Spor Bakanlığı, Rekabet Kurumu gibi baskınlar yapar mı?” sorusunun cevabını ise zamanla hep birlikte göreceğiz.

Denetim öncesi hazırlanması istenebilecek başlıca bilgi ve belgeleri şöyle sıralayabiliriz:

Kuruluş ve tescil işlem işlemlerine ilişkin evrak; Tüm yasal defterler ve varsa tutulan yardımcı defterler, bankalar nezdindeki tüm TL ve yabancı para vadeli-vadesiz mevduat ve yatırım hesapları, kredi kartı post cihazlarının bağlı olduğu hesaplar, kredi hesapları (denetim dönemi içerisinde işlem görmüş ancak kapatılmış banka hesapları dahil); Tüzük, esas sözleşme ve genel kurul toplantı tutanakları; İç denetim raporları (denetim dönemi itibariyle); Bağımsız denetim raporları (mevcut olması halinde); Finansal tablolar (denetim dönemi itibariyle konsolidasyona tabi olan kulüp ve şirketlerde konselide finansal tabloları ile konsolidasyon tarihinde konserde olanlara ait olan tablolar birlikte); Yasal defterlere ve yardımcı defterlere intikal etmiş işlemlere ait tüm evrak; Bağlı ortaklık iştirak ve iktisadi işletmeler varsa bu şirketlerin kuruluş ve varsa değişiklik ticaret sicil gazeteleri; Bağlı bulunan il müdürlüklerine verilen beyannameler; Yönetim kurulu üyelerinin ve personelin dosyaları; Hasılat ve gelir kalemleri (UEFA, sporcu satışı, lisanslı ürün, bilet, yayın, loca, sponsor, taraflar vb. gelirlerin kayıtlarla ve finansal tablolara uygunluğu); Futbolcu, teknik direktör ve temsilci sözleşmeleri (tek taraflı-karşılıklı fesihler, tahkim kararları, geciken maaşlar, tazminatlar, vekalet ücretleri ve faiz ödemeleri, bonservis bedeli, amortisman giderleri vb.); Bilet satış işlemlerine ilişkin sözleşme ve gelirlerin takibi, bedelsiz verilen biletler; Sponsorluklar; Tahsisli, kiralık ve mülk olan menkul (araçlar VB.) ve gayrimenkullerin listesi; İç kontrol mekanizmalarının işlerliği; Spor okullarına ilişkin iş ve işlemler; Vadesinde ödenmeyen vergi ve sgk borçları; Lisansiyelerde tahsil edilen royalti bedelleri; Verilen avanslar alacakların takip ve tahsili, dava karşılıkları; İnşaatlar, yapım işleri (haklar, sözleşmeler, tedarikçilere ödemeler, yüklenici kontrolü vb.); Kulüp içi talimatların mevcudiyeti; güncel mevzuata uyum; UEFA ve TFF tarafından kulübe kesilen cezalar vb.; Muhatap kalınan icra takipleri, faiz ödemeleri, aleyhteki davalar vb.; Satın alma ve gider işlemleri ile ticari ilişkilerde tespit edilen aksaklıklar ve istisnai durumlar (yetki durumu, kalıntı değerler, fiziki mevcudiyet, envanter kaydı vb.); Nakit ve nakit benzerleri, ticari alacaklar ve borçlar, tahsil kabiliyeti, beklenen zarar, işlemlerin tutarı niteliği vb.; Stoklar (devir hızı, kayıt sistemi, uygulanan programların işlerliği, fatura - irsaliye); Sabit kıymetler (yeterli açıklama, sınıflandırma, mülkiyet, yapılan tahminler, kredi vb.).

Denetimlerde denetçilerce incelenebilecek bilgi ve belgeleri ise şöyle sıralayabiliriz:

Spor kulüpleri ve spor anonim şirketlerinin kuruluş ve tescil işlemleri; Spor kulüplerinin adları ile spor şirketlerinin unvanlarına ilişkin işlemler; Spor kulübünün tüzüklerinin, spor anonim şirketlerinin esas sözleşmelerinin ve bunların yönetim ve diğer organların tüzük ve esas sözleşmeye uygunluğuna ilişkin işlemler; Spor kulüpleri ve spor anonim şirketleri tarafından tutulması zorunlu defterler ve kayıtlara ilişkin işlemler; Bağlı ortaklık veya iştirak niteliğindeki spor aynen şirketleri üzerinde spor kulübü hâkimiyetinin varlığına ilişkin işlemler; Birleşme ve mal varlığının devrine ilişkin işlemler; Spor kulüpleri ve spor anonim şirketlerin finansal tabloları ve yıllık faaliyet raporlarına ilişkin işlemler; Spor kulüpleri ve spor anonim şirketleri tarafından düzenlenen ve bakanlığa verilen beyannamelere ilişkin işlemler; Spor kulüpleri ve spor anonim şirketlerinin 7405 sayılı Spor Kulüpleri ve Spor Federasyonları Kanunu’nun 18. maddesinde yer alan temel mali ilkeler ile 20. maddesinde yer alan bütçe ve harcama ilkelerine uyum sağlayıp sağlamadığına ilişkin işlemler; Spor kulüpleri ve spor anonim şirketlerinin sona ermesi ve tasfiyesine ilişkin işlemler; Mevzuat gereğince spor kulüpleri ve spor anonim şirketleri tarafından gerçekleştirilen işlemler; Spor kulüpleri ve spor anonim şirketleri organları tarafından gerçekleştirilen diğer işlemler.

Denetim faaliyetlerinin elverişliliğine bağlı olarak spor kulüpleri, spor anonim şirketleri ve üst kuruluşların üç yılda bir Gençlik ve Spor Bakanlığı tarafından denetlenir. Denetim için hazırlık yapmak isteyen spor kulüpleri ve spor anonim şirketlerinin alabileceği en iyi aksiyon 7405 sayılı Spor Kulüpleri ve Spor Federasyonları Kanunu ve aşağıda sıralanan ilgili diğer yönetmelikler kapsamındaki yükümlülüklerini gözden geçirmek olacaktır:

Spor Kulüpleri ve Spor Anonim Şirketleri Tescil Yönetmeliği
Spor Kulüpleri Tarafından Tutulacak Defter ve Kayıtlar Hakkında Yönetmelik
Spor Kulüplerinin Genel Kurul ve Yönetim Kurulu Toplantılarının Elektronik Ortamda Yapılmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik
Spor Kulüplerinin Birleşmesi ve Mal Varlığı Devri Yapmalarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik
Spor Anonim Şirketlerinin Esas Sözleşmesinin Asgari İçeriği, Ortaklık Yapısı, Pay Sahipliği, Sermayesi ve Organlarına İlişkin Usul ve Esaslar Tebliği
Spor Kulüpleri ve Spor Anonim Şirketlerinin Borçlanma Sınırlamalarından Muafiyetlerine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik
Spor Kulüpleri, Spor Anonim Şirketleri ve Üst Kuruluşların Denetimi Hakkında Yönetmelik

Denetim elemanlarınca istenilen her türlü bilgi, belge ve kayıtların verilmemesi veya eksik verilmesi ya da denetim elemanlarının görevlerini yapmalarının engellenmesi halinde bu fiillerden sorumlu olanlar denetim elemanlarınca yazılı olarak uyarılır. Uyarı yazısında, yükümlülüklerin yerine getirilmemesinin 7405 sayılı Spor Kulüpleri ve Spor Federasyonları Kanunu’nun 47. maddesinin on üçüncü fıkrası uyarınca cezai sorumluluk gerektirdiği belirtilir. Söz konusu yazıyı tebellüğ etmekten kaçınan veya uyarı yazısına rağmen verilen süre içinde yükümlülüklerini yerine getirmeyenler hakkında ise adli yönden soruşturma ve kovuşturma yapılması için suç duyurusu raporu düzenlenir. Denetim sırasında, suç teşkil eden fiillerin tespit edilmesi halinde durum Cumhuriyet başsavcılığına bildirilir.

Eylülün ikinci yarısı itibarıyla başlayacak olan denetimler, spor kulüpleri ve spor anonim şirketleri için yalnızca bir kontrol süreci değil, aynı zamanda kurumsal yapılarının ve mali işleyişlerinin şeffaflık, hesap verebilirlik ve güncel mevzuata uyum açısından test edileceği bir dönem olacak. Bu süreçte kulüplerin ve şirketlerin, 7405 sayılı Spor Kulüpleri ve Spor Federasyonları Kanunu başta olmak üzere ilgili yönetmeliklerde öngörülen yükümlülüklerini titizlikle gözden geçirmeleri büyük önem taşıyor. Gerekli hazırlıkların zamanında yapılmaması hem cezai sorumluluk doğurabilecek sonuçlara hem de kulüplerin mali ve hukuki risklerinin artmasına neden olabilir. Bu nedenle, kulüplerin ve spor anonim şirketlerinin denetim sürecine proaktif yaklaşarak, gerekli bilgi, belge ve kayıtları eksiksiz şekilde hazırlamaları ve iç denetim mekanizmalarını güçlendirmeleri kritik bir adım olacaktır.

Av. Nazlı Hilal Kaya